علل فراموشکاری در کودکان  و راهکارهای بهبود آن

علل فراموشکاری در کودکان و راهکارهای بهبود آن

چکیده :

عموماً کودکی که مدام وسایلش را جا می گذارد یا فراموش می‌کند به حواس پرتی متهم می‌شود و این برچسب مدتها با قدرت بر رفتار وی ماندگار می‌شود و اثرات مخرب خود را نیز بر جا می گذارد. اما واقعیت این است که دلیل فراموشکاری کودک، همیشه حواس پرتی نیست...

به اشتراک بگذارید

print
چاپ صفحه
send-to-friend
ارسال به دوست
wish
افزودن به لیست علاقه مندی

امتیاز شما به این مطلب

تعداد امتیازها: 1

علل فراموشکاری در کودکان و راهکارهای بهبود آن

 

بارها اتفاق افتاده است که عینکمان را زدەایم اما مضطرب و عجول، اتاق خواب و میز کار را جستجو کرده ایم تا آن را بیابیم. بارها پیش آمده که کیف پول، تلفن همراه، کارت ملی و یا سایر مدارکمان را فراموش کرده ایم و بعد عصبی و مضطرب و با ملامت خود یا سرزنش کردن دیگران که "حواسمان را پرت کرده‌اند"!!! قضیه را فیصله داده‌ایم. فراموشکاری در بزرگسالان دلایل گوناگونی دارد. از جمله: مشغله ذهنی، نبودن برنامه ریزی مناسب، اولویت‌بندی نداشتن کارها و برنامه ها، استرس، اختلال در حافظه و غیره. اما فراموشکاری در کودکان علل دیگری دارد که با توجه به آنها می توان راهکارهایی برای بهبود این وضعیت ارائه داد.

در سنین پیش دبستان ودبستان فراموش کردن وسایل شخصی و ابزار و لوازم مربوط به مدرسه شایع است. اما گاهی میزان شکایات مربیان و اولیای مدرسه و خانه از فراموش کردن و جا گذاشتن وسایل توسط کودکان آنقدر زیاد است که به وضعیتی مشکل ساز تبدیل می شود. عموماً کودکی که مدام وسایلش را جا می گذارد یا فراموش می‌کند به حواس پرتی متهم می‌شود و این برچسب مدتها با قدرت بر رفتار وی ماندگار می‌شود و اثرات مخرب خود را نیز بر جا می گذارد. اما واقعیت این است که دلیل فراموشکاری کودک، همیشه حواس پرتی نیست. گاهی وجود کسی که به جای کودک حرص و جوش می‌خورد، احساس مسئولیت می‌کند و نگران است می تواند دلیلی باشد برای این که:" لازم نیست کودک حواسش را جمع کند"!

کودکی که آماده کردن کتاب ها و وسایل مورد نیاز مدرسه را نیاموخته باشد کاملا متکی به اطرافیان بار می آید. در واقع او تمرینی برای مستقل شدن و تمرکز حواس ندارد. اگر در مدرسه در خصوص نیاوردن وسیله‌ای بازخواست شود به طور مستقیم اشکال را متوجه مادرش می داند و به راحتی از زیر بار مسئولیت شانه خالی می‌کند!!!

شکلی دیگر از این موضوع هم وجود دارد: کودکی که کلاه، دستکش یا سایر وسایل را مرتب جا می‌گذارد با طعنه یا نوع خاصی از ادبیات گفتاری اطرافیان روبه‌رو می‌شود. مانند: "دنیا به آخر می رسید اگر یک بار وسایلتو جا نمی ذاشتی؟" یا: "آخه بچه چرا هیچ وقت حواست سرجاش نیست؟". این نوع واکنش نه تنها مشکل را حل نمی‌کند بلکه کودک را گیج و سردرگم می‌کند، به ویژه کودکی که از ابتدا مسئولیت پذیری را نیاموخته است.

 

پیشگیری از فراموشکاری کودکان

ما می توانیم از روند فراموشکاری کودکان پیشگیری کنیم، به این ترتیب که کودک را به استقلال و مسئولیت‌پذیری عادت دهیم. اگر کودک جای مشخصی برای نگهداری اشیاء، اسباب‌بازی‌ها و کتاب هایش داشته باشد و ما از همان ابتدا به طور مداوم از آنها استفاده کنیم او نیز از ما تقلید خواهد کرد و در نتیجه مهارت های سازماندهی او رشد خواهند کرد.بدیهی است که هر گاه کودک هر وسیله یا لباس را در جای خودش قرار می دهد باید مورد تحسین و تشویق قرار گیرد.

بسیاری از افراد موفق دنیا رمز پیروزی خود را در یادداشت کردن می دانند، بنابراین ما نیز می توانیم به کودک کمک کنیم که فهرستی از فعالیت ها یا چیزهایی که باید به یاد داشته باشد را تهیه کند. اگر ما به عنوان والدین یا مربی، ساعات ملاقات، مهمانیها، قرارها و سایر برنامه ها را ثبت‌کنیم کودک نیز این رفتار را خواهد آموخت.

 

چگونه از فراموشی پیشگیری کنیم؟

 همه ی ما با تکنیک "بستن نخ به دور انگشت" آشنا هستیم. این تکنیک بسیار ساده و اثرگذار است و به ما یادآوری می کند. در خصوص کودک ما به جای نخ بستن، از طریق نقش بازی کردن، تمرین مثبت و الگو قرار دادن استفاده می کنیم:

می توانیم به کودک آموزش دهیم که قبل از ترک خانه بایستد و از خودش بپرسد آیا من چیزی را فراموش نکرده ام؟ در مقابل درب متوقف کند تا 10 بشمارد و اطمینان حاصل کنند که چیزی را جا نگذاشته است؟

به او آموزش دهیم که بدنش را از فرق سر تا نوک پایش وارسی کند و به دنبال اشیاء فراموش شده بگردد. آیا کلاه، ژاکت، کیف، عینک، کتابها، دستکش، جامدادی و غیره را با خود برداشته ام؟

به او آموزش دهیم از چیزهایی که می بیند به عنوان نشانه‌ای برای به یاد آوردن چیزهای دیگر استفاده کند. برای مثال: دیدن کیف مدرسه در خانه به او یادآوری خواهد کرد که چه تکالیفی را برای فردا انجام دهد یا چه وسایلی را برای فردا بر دارد؟!

علامت گذاشتن برای اشیا یکی دیگر از راههای بسیار خوب یادآوری کردن است. مثلا برعکس گذاشتن یک شئ کودک را به یاد کاری یا چیزی بیندازد.

تهیه فهرستی از اشیای کوچک یا تهیه تکه های کوچک برچسب و اتیکت می‌تواند در به یادآوردن بسیاری از اشیا یا فعالیت ها به کودک کمک کند.

 

از پیامد های طبیعی استفاده کنیم:

دکتر گاربر به والدین توصیه می کند که: "نقش حافظه کودک را بر عهده نگیرند." اگر کودک دستکش هایش را فراموش کرد بگذارید همانطور بماند. ممکن است او نتواند آن روز در بازی شرکت کند. ما هم به مدرسه نرویم و آن را برای کودک نبریم. این اتفاق روزی برای خود من افتاد، معاون آموزشی مدرسه پسرم با من تماس گرفت و گفت: "پسرتان کتاب ریاضی را فراموش کرده است لطفاً هرچه سریعتر کتابش را برایش بیاورید!" برای معاون آموزشی مدرسه توضیح دادم که مسئولیت فراموش کردن اشیا یا کتاب‌های فرزندم با من نیست شما می توانید خودش را مواخذه کنید. یا حتی برایش یک تقویت منفی یا محرومیت از بازی در نظر بگیرید، گرچه با واکنش نامناسب معاون آموزشی روبه‌رو شدم اما نتیجه این کار بسیار اثر بخش بود.

 

فراموش کردن را مشکل ساز کنیم:

 اجازه دهیم که کودک در صورت امکان خودش شئ فراموش شده را پیدا کند او می‌تواند برای پیدا کردن اشیای گمشده تلفن بزند و یا اینکه به جایی برود (که در صورت لزوم با همراهی ما باشد) ولی خودمان هیچ تلاش غیر لازم را انجام ندهیم. اگر کودک روشهای بخاطر آوردن را چند بار در حضور ما تمرین کند می تواند با فراموشی مبارزه کند. مثلاً او را وادار کنیم که گذاشتن کتاب‌ها و برنامه فردا در کیفش را سه بار تمرین کند. اگر عادت دارد که دستکشش را در مدرسه جا بگذارد او را وادار کنیم که نقش جستجوی بدنی را بازی کند.

عده ای از والدین در صورت گم شدن شئ بە وسیله کودک بلافاصله آن را تهیه می‌کنند. در حالی که باید کودک را واداریم که با انجام دادن کارهای بیشتر در منزل بهای آن را بپردازد یا اینکه او را وادار کنیم که از پس انداز و یا پول تو جیبی اش دست کم قسمتی از بهای آن را بپردازد.

در خاتمه فراموش نکنیم که مسئولیت پذیری کودک را تحسین کنیم و اگر او چیزی را فراموش نکرده یا در به یادآوری اشیا بسیار موفق عمل کرده است این را به او با رضایت بگوییم. مثلا: "از این که دو هفته است که هیچ وسیله ای رو جا نمیذاری بسیار خوشحالم من شرط می بندم که میتونی رکورد رو بشکنی این کار را ادامه بده:"

بی شک این موضوع در همین جستار خلاصه قابل ارائه بصورت کامل نیست اما سعی شده بصورت عمومی حق مطلب ادا شود تا ذهن والدین و مربیان گرانقدر با موضوع و نحوه برخورد صحیح با آن آشنا شود.

 

موفقیت فرزندان ایران زمین آرزوی  همیشگی تیم هوش سپید دات کام

              دوستدار شما- زهرا مرادپور- روانشناس بالینی

 

 

نظرات كاربران

نظرات خود را با ما در میان بگذارید

شما هم میتوانید نظر خود را در رابطه با این مطلب برای ما ارسال نمایید.

برای ارسال نظر باید عضو سایت باشید، اگر قبلا در سایت ثبت نام کرده اید اینجا را کلیک کنید.

captcha Refresh

عضویت در خبرنامه سایت

yesاگر میخواهید آخرین پیشنهادات، فایلهای هدیه رایگان و طرحهای تخفیف محصولات را در ایمیل خود دریافت کنید در خبرنامه ما عضو شوید.yes

           ایمیل شما نزد ما محفوظ است

logo-samandehi